U okviru manifestacije „Dani evropske baštine“ 2025. godine, Gradska opština Voždovac pripremila je poseban program pod nazivom „Avala – kultura u prirodi“. Ovogodišnja tema „Nasleđe i arhitektura: Prozori u prošlost, vrata u budućnost“ obeležena je obilaskom kulturno-istorijskih spomenika Avale, čime je na jedinstven način spojeno prirodno i kulturno nasleđe naše prestonice.
Posetioci su imali priliku da se upoznaju sa istorijom Hotela „Avala“, podignutog 1931. godine po projektu ruskog arhitekte Viktora Lukomskog. Ovaj objekat, poznat po spoju modernizma i tradicionalnih srpskih motiva, ušao je u istoriju i kao mesto sa kog je 1957. godine emitovan prvi televizijski signal u tadašnjoj Jugoslaviji. Upravo u podnožju ovog hotela održano je i prvo zvanično skijaško takmičenje u Kraljevini SHS 1929. godine, čime je Avala zauvek upisana u sportsko i kulturno nasleđe zemlje.
Program je obuhvatio i obilazak Mitrovićevog doma – najstarijeg sačuvanog planinarskog objekta u Srbiji. Svojim arhitektonskim stilom i tradicijom, ovaj dom decenijama je bio jedno od omiljenih izletišta na Avali, a i danas predstavlja vredno svedočanstvo vremena u kojem su priroda, druženje i arhitektura bili neraskidivo povezani.
Posebno mesto u obilasku zauzeo je Spomenik Neznanom junaku, remek-delo Ivana Meštrovića, podignuto u čast svih palih ratnika. Monumentalni spomenik od crnog jablaničkog mermera, sa kariatidama koje simbolizuju žene jugoslovenskih naroda, i danas predstavlja jedno od najupečatljivijih obeležja Avale i važan deo nacionalne istorije.
Avala i Avalski toranj tako još jednom potvrđuju svoj značaj – ne samo kao prepoznatljivi simbol Beograda i Srbije, već i kao čuvari kulturne i istorijske baštine. Ova planina u isto vreme okuplja prirodna bogatstva, arhitekturu i sećanja na značajne događaje, čineći je nezaobilaznim mestom za sve posetioce.
